VADER EN ZOON IN SPAANSE CEL OM MEDISCHE WIETCLUB

VADER EN ZOON IN SPAANSE CEL OM MEDISCHE WIETCLUB

MURCIA – Carel (52) en Mexx (20) Riechelman uit Amersfoort zaten 22 maanden in een Spaanse gevangenis. Vader en zoon runden een medische cannabisclub, maar hielden zich volgens Spaanse justitie bezig met drugshandel. “We zijn er gewoon in geluisd.”

Mexx Riechelman is een sprietige puber van net 18 jaar als hij april 2016 in de gevangenis van Murcia belandt tussen de beroepsdieven, drugssmokkelaars en moordenaars. De zwaarst gestraften zitten 25 jaar of langer uit en hebben weinig meer te verliezen. Vmbo-scholier Mexx uit Amersfoort heeft geluk dat drie zware jongens uit Roemenië zich vanaf de eerste dag over hem ontfermen, vertelt hij terug op Nederlandse bodem, na een nachtmerrie waar geen eind aan leek te komen. “Ze hebben me al die tijd beschermd en ze hoefden daar niks anders voor terug dan soms een blikje drinken of een pakje sigaretten. Toen een Bulgaarse gevangene het mij lastig maakte, hebben ze hem apart genomen. Dat ging er hard aan toe. Ik weet dat het criminelen zijn, maar voor mij waren ze aardig. We hebben nog contact.” Hij is door het vele fitnessen beresterk geworden en hij spreekt inmiddels vloeiend Spaans. Waarmee de positieve kanten van zijn verblijf op Spaanse bodem wel genoemd zijn. Het vertrouwen in autoriteiten en uniformen is de Amersfoorter totaal kwijt, zegt hij. “Ik heb ik weet niet hoe vaak mijn spullen gepakt omdat ik zogenaamd naar huis mocht. Op het laatst deed ik het gewoon niet meer. Natuurlijk was ik vaak wanhopig en heb ik soms echt wel even gehuild. Ik miste mijn moeder en mijn broertje enorm.”

Alle vergunningen aanwezig
Het leven lijkt zijn vader, horeca- en vastgoedondernemer Carel Riechelman, weer toe te lachen als hij in 2014 na een vastgelopen project met Chinese huizenkopers in Spanje het plan opvat voor een medicinale cannabisclub in de provincie Murcia. Volgens Spaanse wetgeving is de teelt en verkoop van softdrugs legaal als het gebeurt in de besloten entourage van een vereniging. Voor elk geregistreerd lid (socio) mag de clubeigenaar per oogst zes planten houden. Riechelman heeft een jaar nodig om de vergunningen rond te breien. Hij verkrijgt de vereiste documenten met steun van een burgemeester en een oud-politiecommisaris uit de regio. De afgestempelde formulieren zitten als bewijs in zijn dossier. De club opent op 13 januari 2016 in de stad Murcia. De gescheiden Carel laat zijn zoon overkomen uit Nederland. “Mexx had zijn vmbo niet gehaald en hij leidde een leventje dat niet goed voor hem was. Zijn weekend begon al op dinsdag, zal ik maar zeggen. Ik zei: kom hierheen, dan zet ik je aan het werk.” De club blijkt een schot in de roos. Zoals Riechelman had gehoopt, meldden zich behalve reguliere gebruikers via de plaatselijke ziekenhuizen ook inwoners met chronische pijnklachten aan als lid. Het ledenbestand groeit de eerste maand gestaag richting 200. De zaken gaan goed, alleen de cannabisproductie in een gehuurde bedrijfshal blijft achter door de snelle ledenaanwas.

Klemgereden
Om zijn klanten niet teleur te stellen, neemt Riechelman begin februari voor 3.000 euro een kilo marihuana over van een andere club. Zijn Spaanse juridisch adviseur ziet geen problemen, zolang hij maar een factuur van de aankoop kan overleggen. Omdat zijn vader in Zuid-Spanje een paar dagen vakantie viert met zijn tweede vrouw en hun zoontje, moet Mexx de kilo afhalen bij een growshop. Vanaf dat moment loopt alles mis. Mexx: “De man van de growshop wilde geen bon schrijven, dus ging het niet door. Dat had papa duidelijk gezegd. Ik kreeg 2.300 euro terug, meer had hij niet in kas, en ben weer in de auto gestapt. Ik had hem nog niet gestart of ik werd klemgereden door politieauto’s. Ik moest op de grond gaan liggen en ik werd gefouilleerd. Plotseling kon ik gaan, maar toen ik bij ons huis parkeerde, kwamen er auto’s aan scheuren met gillende sirenes. De agenten stapten uit met getrokken pistolen. Ik kreeg handboeien om en werd afgevoerd. Achteraf hoorden we dat de man van de growshop tegen de politie had gezegd dat ík hem die kilo had verkocht. Zo zijn we er in geluisd.”

Nooit iets strafbaars gedaan
Carel Riechelman wordt in het bijzijn van zijn gezin gearresteerd op het vakantieadres in Carihuela. Ook de cannabisteler en twee werknemers van de club belanden achter de tralies. De drie komen al snel op borgtocht vrij. Vader en zoon blijven als hoofdverdachten van georganiseerde drugshandel vastzitten. Dat er slechts kleine, toegestane hoeveelheden wiet worden aangetroffen in de loods en op de club verandert daar niets aan. De Nederlanders krijgen van hun advocaten te horen dat ze al twee maanden werden geobserveerd. De politie luisterde ook hun telefoons af. Op 17 maart belandt Mexx in afwachting van zijn berechting tussen 120 andere gedetineerden in het Centro Penitenciario de Campos del Rio in Murcia. Het zal tot 29 juni duren voordat vader en zoon elkaar op de beruchte Afdeling 3 weer in de armen kunnen sluiten. Carel: “Ik vond het verschrikkelijk dat ik al die tijd niet wist hoe het met hem ging. Ondertussen kwamen de verwijten. Wat had ik mijn zoon aangedaan? Waar had ik hem in meegesleept? Maar we deden echt alles volgens het boekje. Ik heb nog nooit iets strafbaars gedaan. Het is een van de redenen dat we ons verhaal vertellen. Dát en het totaal idiote rechtssysteem in Spanje. Een EU-lid nota bene.”

Valse hoop
Carel en Mexx delen in de gevangenis van Murcia een cel van 13 vierkante meter. Ze brengen er ruim anderhalf jaar 16 van de 24 uur per dag in door. Tot verbazing van Riechelman is het vooral zijn zoon die de boel netjes houdt. “Ik wist niet wat ik zag. Mexx kon er thuis een troep van maken, maar hier duwde hij me na het douchen de mopper in mijn handen. ‘Schoonmaken pa’, zei hij dan.” De maanden in de gevangenis worden een aaneenschakeling van beloftes op een proces of vrijlating, van valse hoop en diepe teleurstellingen. In een hoek van de cel groeit het dossier over hun zaak aan tot een stapel van een meter. De onzekerheid maakt het leven in gevangenschap zwaar voor vader en zoon. Verder maken ze er het beste van en sluiten ze vriendschappen met medegevangenen. Carel: “Er zat daar niemand voor een parkeerbon, als je begrijpt wat ik bedoel. Genoeg mannen hadden de dood van een ander op hun geweten. Maar binnen telt dat niet, of in elk geval anders. Je had er die oké waren en je had vervelende gasten.” Tot de gevangenen in Afdeling 3 behoort ook Valentin Ion, de Roemeen die samen met Spanjaard Juan Cuenca schuldig werd bevonden aan de moord op volleybalster Ingrid Visser en haar vriend Lodewijk Severein in 2013.

Halsoverkop vertrokken
Op 21 juni 2017 volgt de langverwachte procesdag. Eenmaal bij de rechtbank wacht vader en zoon echter de zoveelste deceptie: de tolk is niet verschenen en de rechter wil de zaak verdagen naar februari 2018. Er is volgens hun advocaten één uitweg: tekenen voor de straffen van drie jaar en drie maanden (Mexx) en drie jaar en negen maanden (Carel) die het Spaanse Openbaar Ministerie voorstelt. Met door de rechter beloofde drie vijfde aftrek komt Mexx meteen vrij en moet Carel nog hooguit anderhalve maand. Ze besluiten dan maar te tekenen, maar komen toch niet vrij. De moeder van Mexx zet vanuit Nederland onveranderd druk op de ambassade en andere instanties. Op maandag 27 november zitten vader en zoon in de Spaanse les als ze halsoverkop de gevangenis dienen te verlaten. Een paar dagen later landen ze, begeleid door Spaanse agenten, op Schiphol. Carel is vastbesloten een boek te schrijven over de krankzinnigste twee jaar van zijn leven. “Ik heb veel gevangenen geïnterviewd en ik heb mijn eigen verhaal. En de titel staat al: Wiet is verdriet.”

Bron: AD.nl
Tekst: Marco Willemse
Foto: Saskia Berdenis van Berlekom